Gall dewis beth i'w astudio deimlo fel penderfyniad mawr, yn enwedig pan mae llawer o opsiynau ar gael.
Nid oes un dewis "cywir" i bawb. Yr hyn sy'n bwysicaf yw dod o hyd i opsiynau sy'n cyd-fynd â'ch diddordebau, eich cryfderau a'ch nodau yn y dyfodol, tra'n cadw drysau’n agored ar gyfer yr hyn a ddaw nesaf.
Cwestiynau i'w gofyn i chi'ch hun
Gofynnwch y cwestiynau hyn i chi'ch hun i ddechrau archwilio pa bwnc a allai fod fwyaf addas i chi.
Beth sydd o ddiddordeb i mi?
Meddyliwch am y pynciau a'r gweithgareddau rydych chi'n eu mwynhau fwyaf. Gall diddordeb a mwynhad mewn pwnc wneud gwahaniaeth mawr i gymhelliant a llwyddiant. Meddyliwch am:
- Bynciau rydych chi'n mwynhau dysgu amdanyn nhw
- Gweithgareddau rydych chi'n teimlo'n hyderus am eu gwneud
- Pynciau rydych chi'n chwilfrydig i wybod mwy amdanyn nhw
- Adborth rydych chi wedi'i gael am eich sgiliau a'ch cryfderau gan athrawon a thiwtoriaid
Sut mae'n well gen i ddysgu?
Gall dysgu sut mae pwnc yn cael ei addysgu helpu wrth ddewis rhwng gwahanol fathau o bynciau. Mae pobl yn dysgu mewn gwahanol ffyrdd, ac mae'r rhan fwyaf yn defnyddio cyfuniad o ddulliau. Eallai y byddai'n well gennych:
- Ddysgu gweledol. Darllen, defnyddio diagramu a gwylio fideos
- Gwrando a thrafod. Gwrando ar esboniad, cymryd rhan mewn sgwrs neu waith grŵp
- Dysgu ymarferol. Bod yn ymarferol, gwneud arbrofion ac yn rhoi eich sgiliau ymarferol ar waith yn yr hyn a wnewch
Pa yrfa ydw i eisiau ei ddilyn?
Mae rhai pynciau'n gysylltiedig â llwybrau a gyrfaoedd penodol, tra bod eraill yn cefnogi amrywiaeth eang o opsiynau.
Mae rhai pynciau yn datblygu sgiliau sy'n ddefnyddiol mewn llawer o swyddi fel:
- Ieithoedd. Defnyddiol ym mron pob swydd lle mae cyfathrebu, ysgrifennu, darllen a gweithio gyda phobl yn bwysig.
- Mathemateg. Angenrheidiol mewn swyddi lle mae meddwl rhesymegol, trin data a datrys problemau yn allweddol.
- Humanities. Defnyddiol mewn swyddi lle mae ymchwil, meddwl beirniadol a ffurfio dadleuon yn bwysig.
- Ymarferol a thechnegol. Gall gefnogi swyddi ymarferol mewn peirianneg, mecaneg ac adeiladu
Efallai y bydd angen pynciau neu raddau penodol ar rai swyddi, fel:
- Gwyddorau ar gyfer rolau iechyd a meddygol
- TGAU gradd 'C' neu uwch mewn Saesneg/Cymraeg a Mathemateg ar gyfer addysgu yng Nghymru. Mae addysgu cynradd hefyd yn gofyn am radd ‘C’ neu uwch mewn gwyddoniaeth
Os ydych chi'n siŵr eich bod chi eisiau astudio yn y brifysgol, dylech chi bob amser wirio'r gofynion penodol ar gyfer prifysgolion a chyrsiau ar UCAS ac Informed Choices (dolenni Saesneg yn unig).
Gweithredu
Cyn gwneud penderfyniad mae'n werth cymryd eich amser i:
Ymchwiliwch i'ch opsiynau
Mae dysgu mwy yn ei gwneud hi'n haws dewis yn hyderus. Mae angen i chi wybod:
- Beth mae pob pwnc neu gwers yn ei gynnwys
- Sut mae dysgu'n cael ei asesu (arholiadau, gwaith cwrs neu waith ymarferol)
- Beth mae dysgwyr eraill wedi mynd ymlaen i astudio
- Os oes angen gradd neu sgil penodol i astudio'r cwrs
Efallai y byddai'n ddefnyddiol i chi weld enghraifft hefyd o'r math o waith y byddwch chi'n ei wneud.
Edrychwch ar addysg a hyfforddiant ôl-16 i ddarganfod beth sydd ar gael yng Nghymru.
Rhestrwch y manteision a'r anfanteision
Weithiau, y ffordd hawsaf o ddod i benderfyniad yw ysgrifennu rhestr o fanteision ac anfanteision ar gyfer pob un o'ch opsiynau.
Ewch trwy'ch rhestr a meddyliwch am bwysigrwydd pob pwynt i chi. Erbyn y diwedd bydd gwell syniad gyda chi o'r hyn sy'n bwysig i chi a pha opsiwn sydd orau. Meddyliwch am y:
- Pethau positif am bob pwnc
- Pethau negyddol am bob pwnc
- Beth allai pob pwnc arwain ato
Siarad ag eraill
Gall safbwynt ffres eich helpu i deimlo'n fwy hyderus ynglŷn â'ch dewis.
Gall siarad â phobl eraill gynnig sicrwydd i chi a ffyrdd newydd o feddwl am bethau. Gallai hyn gynnwys siarad â:
- Athrawon neu diwtoriaid
- Cynghorwyr Gyrfa
- Teulu neu ffrindiau
Cysylltwch â Gyrfa Cymru i siarad â chynghorydd gyrfa am eich opsiynau.
Cael cymorth i wneud penderfyniadau
Rhowch gynnig ar ein gemau gwneud penderfyniadau i ddysgu mwy am eich steil o wneud penderfyniadau, ac i wella eich sgiliau gwneud penderfyniadau.
Gall y penderfyniad y byddwch yn ei wneud nawr effeithio ar eich llwybr gyrfa yn y dyfodol.
Efallai i chi hefyd hoffi
Eich canllaw i ddewis cyrsiau ar ôl blwyddyn 11 gan gynnwys Safon Uwch, BTEC neu gyrsiau eraill.
Archwilio opsiynau ariannu ar gyfer cyrsiau yng Nghymru.
Deallwch lefelau cymhwyster a pham maen nhw'n bwysig. Dysgwch am gymwysterau, gan gynnwys NVQ, TGAU, BTEC, Safon Uwch, graddau a HND.
